Historie
 
Het Gymnasium Camphusianum is genoemd naar de Gorcumse dichter/predikant Dirck Rafaëlszn Camphuysen (1586-1627). Dirck Camphuysen was een echte Gorcummer. Zijn grootvader, koopman te Gorinchem, werd hier 'om des geloofs wille' gedood. Zijn vader was een 'sociaal' chirurgijn in Gorinchem. Camphuysen zelf was oud-leerling van 'onze' school. Omdat zijn ouders stierven toen Dirck nog een kind was, moest hij een beroepsopleiding volgen. Hij zou kunstschilder worden, maar toen hij enige tijd in de leer was, werd de jonge Camphuysen door de rector van de toenmalige Latijnsche School - de voorloper van ons Gymnasium - 'ontdekt' en ertoe overgehaald een wetenschappelijke opleiding te gaan volgen. Daartoe moest hij wel eerst de Latijnsche School bezoeken. Camphuysen zag kans de school in drie jaar af te ronden, waarna hij in Leiden theologie ging studeren. Hij woonde en werkte na voltooiing van zijn studie op het slot Loevestein, in de stad Gorinchem en, als predikant, in het dorp Vleuten, vanwaar hij om zijn Arminiaanse denkbeelden in 1618 werd verbannen. Sindsdien werd hij vervolgd, zodat hij van de ene plaats naar de andere moest trekken. Zijn broodwinning bestond uit zeer uiteenlopende zaken: van vertaalwerk tot handel in vlas. Als dichter schreef hij geestelijke poëzie in een voor iedereen begrijpelijke taal. Het meest bekend zijn de 'Stichtelyke Rymen' (1624), die in ruim een eeuw 50 maal zijn herdrukt. Dat Camphuysen nú niet meer zo bekend is, zal voornamelijk zijn te wijten aan het feit dat zijn talent, evenals dat van veel andere dichters uit zijn tijd - althans, in ónze ogen - werd overvleugeld door dat van de 'groten' zoals Vondel, Bredero en Cats. Gezien echter de vele herdrukken van zijn werk, moet Camphuysen na Cats de meest gelezen dichter van zijn tijd zijn geweest. Niet alleen omdat Camphuysen een Gorcummer was draagt ons Gymnasium sinds de opening van het vorige schoolgebouw op Sparta in 1955 zijn naam. Men heeft in hem ook, en vooral, een symbool willen zien van het streven naar eenheid en naar samenwerking, ondanks verschil in opvatting of overtuiging, want zoals Camphuysen ooit zelf heeft geschreven: "Al mijn doen en pogen loopt hierop uit, dat secterij en partijschap mocht afnemen en dat men geen onderscheid meer zou maken tussen Christenen en Christenen."